28 ┼×ubat Soru┼čturma - Hertaraf Haber

...


24 Nisan 2018 http://hertaraf.com/haber-bitmeynen-darbe-28-subat--karardurusmasi-degerlendirmesi-3-1601#.Wt8fr3u_b9w.whatsapp 28 ┼×ubat Davas─▒ 21 y─▒l sonra karara ba─čland─▒. Bu ba─člamda; 1. 28 ┼×ubat 1997 Darbesi i├žin neler s├Âylersiniz? 28 ┼×ubat Darbesi, di─čer darbelerden farkl─▒ bir ├Ârneklik sergiledi. ├ľncekileri bir ┼čekilde atlatm─▒┼č idik. ─░ki sebebi var: ├ľnceki darbecilerin ├ža─ča ayak uyduramamas─▒, se├žmen profilinin samimiyeti. ├ľnceki darbelere kar┼č─▒ ÔÇśbu da ge├žer yahuÔÇÖ ile eyvallah etmi┼č bir toplum 28 ┼×ubatÔÇÖta k─▒smen eyvallah etmemi┼č, k─▒smen direnmi┼č, fakat direni┼č sadece bireysel bazda ba┼čar─▒l─▒ olmu┼čtur. Direnen, m├╝cadele eden bireyler tabii ki onur kazanm─▒┼člard─▒r. 28 ┼×ubatÔÇÖ─▒n 90ÔÇÖl─▒ y─▒llar─▒n ba┼č─▒ndan itibaren olu┼čturulmaya ba┼čland─▒─č─▒n─▒ (1991 Antalya Savc─▒lar Toplant─▒s─▒ ve Laiklik Bildirisi) hat─▒rlarsak, 90ÔÇÖl─▒ y─▒llarda sivil toplum m├╝cadelesinin, insan haklar─▒ aktivistlerinin ve kurumlar─▒n─▒n y├╝z ak─▒ d├Ânem oldu─čunu da hat─▒rlamak gerekecektir. 90ÔÇÖl─▒ y─▒llar ├Âncesi sol kesimde 1986ÔÇÖda ─░HDÔÇÖnin kurulmu┼č ve m├╝cadele ediyor olmas─▒, 1991ÔÇÖde MAZLUMDERÔÇÖin kurulmu┼č ve HUKUK├çULAR DERNE─×─░ ile birlikte hukuku k─▒lcal damarlara kadar yayg─▒nla┼čt─▒rma ├žabalar─▒, ev ev gezilerek yap─▒lan HAKLARIMIZ SEM─░NERLER─░, toplu siyasi davalarda toplu savunma ├Ârnekleri, her biri birer insan haklar─▒ m├╝cadelesinin par├žalar─▒ ve bile┼čenleridir. ├ľnceki darbelerde sadece CIAÔÇÖn─▒n ve birka├ž anayasa hocas─▒n─▒n deste─či ile yap─▒lan darbelerden sonra, geli┼čen d├╝nya ve ├že┼čitlendirilmi┼č fa┼čist g├╝├žlerin deste─či ile olgunla┼čt─▒r─▒lm─▒┼č ┼čartlar e┼čli─činde bir 28 ┼×ubat DarbesiÔÇÖnden bahsediyoruz. Hani ┼ču sivil ÔÇô asker b├╝rokrasi, sivil toplumun mide buland─▒r─▒c─▒ kusmuklar─▒ s├Âz├╝mona STK ve sendikalar, bir de Ahmet AltanÔÇÖ─▒n deyimiyle %99ÔÇÖu al├žak ve korkak bas─▒n─▒n ├╝flemeleriyle 1000 y─▒l hayat─▒m─▒z─▒ y├Ânlendirmek ├╝zere kotar─▒lan bir darbe. 2. 28 ┼×ubat 1997 darbesinin, ├žo─čunlukla asker aya─č─▒n─▒n yarg─▒lanmas─▒ do─čru bir yakla┼č─▒m m─▒d─▒r? Sivil toplum g├Âz├╝yle bakarsak yanl─▒┼č, reel politik olarak bakarsak do─čru(!) bir yakla┼č─▒m. ─░ktidar, 28 ┼×ubat akt├Ârlerinin ├Ânemli bir k─▒sm─▒n─▒ d─▒┼člamamak, bir k─▒sm─▒n─▒ ise kazanmak i├žin epeyce u─čra┼č verdi. Bu akt├Ârler hala ├╝lke y├Ânetiminde, sosyal ve siyasi hayatta s├Âz sahibi ve dokunulmaz ki┼či ve yap─▒lar. H├╝k├╝met olup iktidar olamaman─▒n sonucu olarak, g├╝nah ke├žisi se├žilen (ki do─čru fakat eksik se├žim) askerleri yarg─▒lamak en kolay─▒ idi. Kald─▒ ki bunun i├žin 15 y─▒l beklenildi. Yap─▒lan yarg─▒lama sonu├ž itibariyle bir tiyatro sahnesi idi. 2 San─▒klar da zaten sonu├žtan emin olarak sahnede g├╝lerek rollerini icra ettiler. 80ÔÇÖli ya┼člara gelmi┼č insanlar─▒n, milli menfaatlerimiz (!) i├žin yapt─▒klar─▒ kahramanl─▒klar dolay─▒s─▒yla apoletlerinin s├Âk├╝lmesinin ne zarar─▒ olabilirdi ki? Onlar zaten her bi┼čeyi demokrasinin yeniden tesisi (!) i├žin yapm─▒┼člard─▒. Bu g├╝ne kadar 28 ┼×ubatÔÇÖ─▒n asker b├╝rokratlar─▒n─▒ konu┼čtuk hep. Sivil ayaklar─▒n─▒ konu┼čmak parti taraftarlar─▒n─▒n d─▒┼č─▒ndaki halk kitlelerine kald─▒. Hatta iddial─▒ bir ┼čekilde s├Âyleyebilirim ki, iktidar se├žmenlerinin 28 ┼×ubatÔÇÖ─▒n asker b├╝rokratlar─▒n─▒n yarg─▒lanmas─▒na bile onaylar─▒ yoktu. Var gibi g├Âr├╝nen onay─▒n da g├Âstermelik oldu─čunu d├╝┼č├╝n├╝yorum. Yani, ÔÇśolsa da olur, olmasa daÔÇÖ kabilinden. Bu y├╝zden 28 ┼×ubat ma─čdurlar─▒ndan ├žok az bir kesim davada m├╝dahil olmak istemi┼čtir. 28 ┼×ubatÔÇÖ─▒n sivil ayaklar─▒ i├žin ┼č├Âyle d├╝┼č├╝n├╝yor olabilirler: ÔÇť─░┼čimize bakal─▒m. Tek ba┼č─▒na iktidar─▒ yakalad─▒ bu ├╝lke. ┼×imdi devri sab─▒k yarat─▒p ├╝lke enerjisini bo┼ča harcamayal─▒m. ÔÇśZaten devlet de oldukÔÇÖ, daha ne istiyoruz ki.ÔÇŁ Ancak unutulmamal─▒ ki, 15 TemmuzÔÇÖa kadar ├╝lkede tek bir devlet vard─▒, FET├ľ: E─čitim, sa─čl─▒k, emniyet ve yarg─▒y─▒ elinde bulunduran FET├ľ. Bu ┼čer g├╝c├╝n elinde bulundurdu─ču g├╝├ž ve i┼člev, vatanda┼č─▒n devletten bekledi─či ve devletin de sa─člamaya mecbur oldu─ču g├╝vencelerdi. Bu g├╝venceleri kim sa─čl─▒yor veya kimin elinde ise devlet odur. Osmanl─▒n─▒n makas─▒d-─▒ hamse dedi─či 5 g├╝vence, modern devlette e─čitim, sa─čl─▒k, emniyet ve yarg─▒ olarak ├Âncelenir. Milli e─čitimi ele ge├žirmi┼č dizayn eden, devletin en ├╝st kademesindeki insanlar─▒n yatak odalar─▒na kadar dinleyebilen, yarg─▒y─▒ ele ge├žirmi┼č olan, hatta iktidar─▒n bile paralel devlet oldu─čunu kabul etti─či bir yap─▒ devletin ta kendisi say─▒l─▒r. Bir ba┼čka ifadeyle 15 TemmuzÔÇÖda halk devlete kar┼č─▒ zafer kazanm─▒┼čt─▒r. ├ľyle ya, b├╝t├╝n g├╝├žler ve silah kimin elinde ise devlet odur. ┼×imdi, 90ÔÇÖl─▒ y─▒llar─▒n insan Haklar─▒ M├╝cadelesiÔÇÖne d├Ânelim. 90ÔÇÖl─▒ y─▒llarda verilen m├╝cadele, halk kitlelerine bir ├Âzg├╝ven kazand─▒rm─▒┼č, haklar─▒n─▒n elinden kolay kolay al─▒namayaca─č─▒ bilinci vermi┼čtir. Bu bilin├ž ile ilk soka─ča ├ž─▒kanlar, benim g├Âzlemimle, bu m├╝cadele i├žinde bulunanlar ve onlar─▒n ├žocuklar─▒ ve ├Â─črencileri idi. Bilahare Cumhurba┼čkan─▒m─▒z─▒n Tv konu┼čmas─▒ ile partililer de soka─ča ├ž─▒km─▒┼člar, tanklara engel olmu┼člard─▒r. Tabii ki burada AllahÔÇÖ─▒n da bir hesab─▒ oldu─čunu not etmeliyiz. Hala i├žimizde hak ÔÇô adalet ÔÇô ├Âzg├╝rl├╝k ÔÇô me┼čruiyet temelinde hayatlar─▒n─▒ tanzim etmek isteyen kitlelerin varl─▒─č─▒na i┼čaret. 3. Nas─▒l bir hukuk sistemidir ki, darbecilere ÔÇť─░yi Hal ─░ndirimiÔÇŁ uygulanmaktad─▒r. Bu yakla┼č─▒mla ad├ólet tesis edilebilir mi? M├╝ebbet hapis verilen san─▒klar─▒n tutuklanmamas─▒ ile nas─▒l bir mesaj verilmektedir? ─░yi hal indirimi, t├╝m ceza yarg─▒lamalar─▒nda t├╝m san─▒klara uygulanmaktad─▒r. Ceza Kanununda d├╝zenlenmi┼č lehe h├╝k├╝mleri insandan insana farkl─▒ uygulamak gibi yanl─▒┼č bir l├╝ks├╝m├╝z olamaz. E┼čitlik kural─▒ bunu gerektirir. Sabi s├╝byana musallat olmu┼člardan esirgemedi─čimiz iyi hal indirimini darbecilerden mi esirgeyecektik? Tutukluluk bir tedbirdir. Tutuksuz yarg─▒lanmak esast─▒r. Tahliyenin de ┼čartlar─▒ vard─▒r. Yarg─▒, devletin ald─▒─č─▒ tedbirleri ve san─▒klar─▒n durumlar─▒n─▒ dikkate alarak tutuksuz yarg─▒lama yapabilir. Burada sorgulanmas─▒ gereken, bu san─▒klar tutuksuz yarg─▒lan─▒rken, 28 ┼×ubat ma─čdurlar─▒n─▒n 80ÔÇÖli ya┼člarda ve hasta olduklar─▒ halde cezaevinde k├Ât├╝ ko┼čullarda yat─▒yor 3 olmalar─▒ ve hasta ve ya┼čl─▒lar─▒n hala affa mazhar olmamalar─▒d─▒r. Cumhurba┼čkan─▒ A. Necdet SezerÔÇÖin 300ÔÇÖe yak─▒n mahk├╗mu kanundaki sebeplere binaen affetti─čini biliyoruz. Say─▒n Abdullah G├╝l ve Say─▒n Recep Tayyip Erdo─čan d├Ânemlerinde bu at─▒feti g├Âremedik. 4. Kamu vicdan─▒n─▒ tatmin etmeyen, darbecilere pozitif ayr─▒mc─▒l─▒k uygulayan hukuk anlay─▒┼č─▒ yeni darbecilere cesaret vermez mi? Sadece hukuk ve yarg─▒ de─čil, iktidar da hukuka ayk─▒r─▒ olu┼čumlar, olaylar ve ┼čah─▒slar hakk─▒nda ayr─▒m yapmaktad─▒r. 28 ┼×ubatÔÇÖla ilgili tavr─▒n─▒n b├Âyle olaca─č─▒n─▒, 28 ┼×ubatÔÇÖ─▒n sivil akt├Ârleri hakk─▒ndaki tavizk├ór ve ayr─▒mc─▒ tavr─▒n─▒ biz Ergenekon ve Balyoz Davalar─▒ndan sezmi┼čtik. Savc─▒s─▒ olunan davalar─▒n ÔÇťkumpasÔÇŁla sonland─▒r─▒lmas─▒ndan hat─▒rlatmaya gerek var m─▒? Mavi Marmara Davas─▒n─▒ sonland─▒ran ─░srail ÔÇô T├╝rkiye Anla┼čmas─▒ da haf─▒zalarda tazeli─čini koruyor. Merkel TeyzeÔÇÖnin talebi ile sal─▒verilen Alman ajan─▒ ise bahsi di─čer. Hukuk ve Yarg─▒ konusundaki g├╝vensizli─čimizin delilleri olabilecek o kadar ├žok olay ya┼čad─▒k ki bu 16 y─▒ll─▒k s├╝re├žte, art─▒k kimlerin yarg─▒ a─č─▒ndan s─▒yr─▒laca─č─▒n─▒ anlamak kolayla┼čt─▒ bizim i├žin. Bir ba┼čka ifadeyle, AK Parti iktidar─▒ 16 y─▒ll─▒k s├╝re├žte hukuk ve yarg─▒da ├žok k├Ât├╝ s─▒nav verdi ve vermeye devam ediyor. 28 ┼×ubat yarg─▒lamalar─▒ bunlardan sadece biridir. 4. 28 ┼×ubat darbecilerinin ÔÇťSe├ž be─čen alÔÇŁ ├Ârg├╝t su├žlamas─▒yla 20 y─▒l─▒ a┼čk─▒n bir zamand─▒r cezaevlerinde yatmalar─▒, ya┼čl─▒ ve hasta h├╝k├╝ml├╝lere insan├« uygulamalar─▒n g├Ârmezden gelinmesi ├╝zerine ne denilebilir? ─░┼čte burada konuyu sadece 20 y─▒l─▒ a┼čk─▒n hapiste yatanlardan daha ├Âtelere g├Ât├╝rmek gerekecek. Daha ├Âtelerinde hukuk mant─▒─č─▒, hukuk zihniyeti sorgulamas─▒na dayanak olaylar vard─▒r. ├ťz├╝lerek s├Âylemeliyim ki, M├╝sl├╝man kitlenin sa─č kesiminde hukuka kar┼č─▒ bir uzakl─▒k, bir so─čukluk var. Bunun 46 y─▒l─▒n─▒n tan─▒─č─▒y─▒m. Her kar┼č─▒la┼čt─▒─č─▒m─▒z olay─▒ ha┼ča AllahÔÇÖa teslimiyet benzeri ÔÇťbu da ge├žer yahuÔÇŁ teslimiyetiyle a┼čmaya ├žal─▒┼čan zihniyet. Hakk─▒n─▒ yememek laz─▒m, bazen i┼če de yar─▒yor. Her 10 y─▒lda bir darbe ve te┼čebb├╝slerinden sonra ├žar─▒kl─▒ erk├ón-─▒ harb darbelerin ├╝stesinden geliyor, normal hayata d├Ân├╝yoruz, ancak ├žok bedeller ├Âdeyerek. Nitekim FET├ľ belas─▒n─▒ da iktidar ÔÇťne isterse vererekÔÇŁ ba┼č─▒ndan savmaya kalkm─▒┼č, bu da ge├žer derken derin yaralar a├žarak ge├žmi┼čtir. ─░┼čte ├žar─▒kl─▒ erk├ón-─▒ harb bu millet, h├╝k├╝metini, iktidar─▒n─▒, b├╝rokrasisini, s├Âz├╝mona STKÔÇÖlar─▒n─▒ da a┼čan bir basiretle devleti ele ge├žirip devlet olmu┼č ihanetin ├╝stesinden gelmi┼čtir. ┼×imdi soruyu ben soray─▒m: Herhangi bir devlet ricali, siyaset├žisi, politikac─▒s─▒, akademisyeni, teorisyeni, ÔÇťbu badireden devleti-milleti biz veya falan-filan g├╝├žler kurtard─▒ÔÇŁ diyebiliyor mu? El cevap: Hay─▒r. O halde bu ├žar─▒kl─▒ erk├ón-─▒ harbi kim ├Â─čretti/e─čitti? Kimler y├Ânlendirdi? Bu sorunun cevab─▒n─▒, FET├ľ darbe giri┼čiminin kayma─č─▒n─▒ yiyenler de─čil, bu bilinci bu millete verenler iyi biliyor ve her ┼čeyin, m├╝lk├╝n ve hepimizin sahibi Kadir-i Mutlak olan Allah biliyor. Ben bunu en y├╝ksek sesimle hayk─▒rarak s├Âyleyebiliyorum. Aksini s├Âyleme sadedinde olanlar da y├╝ksek sesle s├Âyleyebiliyor mu? S├Âyleyemezler. Zira o vakitleri ya ya┼čamad─▒lar, ya da ├╝├ž maymunu oynuyorlard─▒. 4 5. 16 y─▒ll─▒k Ak Parti iktidar─▒n─▒n yarg─▒ sorunlar─▒n─▒n giderilmesi hususunda muktedir ol(a)mamas─▒n─▒ nas─▒l okumal─▒y─▒z? Yukar─▒da da s├Âylemeye ├žal─▒┼čt─▒m. M├╝sl├╝man camian─▒n sa─č kesimini temsil eden iktidar ve taraftarlar─▒n─▒n sa─čl─▒kl─▒ bir hukuk zihniyetine ve mant─▒─č─▒na dair k├╝├ž├╝k bir huzme g├Âremedim. Olmas─▒n─▒ da m├╝mk├╝n g├Âremiyorum. Hukuk ├╝retilen bir de─čerdir. ├ťretimi de yukar─▒dan boca edilerek olmaz. A┼ča─č─▒da, damarlarda ├╝retilir, beyne pompalan─▒r. Beyin dizayn eder, d├╝zenler, d├╝zen kurar. Halk─▒na ÔÇťlehine ve aleyhine olanlar─▒ÔÇŁ anlat/a/mayan iktidarlar hukuk ├╝retemezler. ├ťrettiklerine de hukuk denmez. 16 y─▒ll─▒k iktidarlar─▒ d├Ânemimde daha iyiye gitmesini istedikleri halde daha k├Ât├╝ye gitmi┼čtir. Umudumuz vard─▒r ancak uzak mevsimlere erteledik. Hele bu ├╝retimde tepedencilikle maÔÇÖruf olanlar i├žin bilinmezliklere ├Âtelenmi┼čtir. Hukuk g├╝├žle y├Ânetilir. G├╝├ž adalete tabidir, adaletin emrindedir. Adalet, ancak gelmi┼či ve ge├žmi┼čiyle sa─čl─▒kl─▒ bir hukuk zihniyetinin ├╝r├╝n├╝ olabilir. Mazisinde bir hukuk okulu/ekol├╝ olu┼čturamam─▒┼č siyasi-hukuki kadrolar, iktidar olabilmekte, fakat muktedir olamamaktad─▒rlar. Tarih bunun ├Ârnekleri ile dolu. Nitekim iktidar ÔÇťparalel devlet yap─▒lanmas─▒(PDY)n─▒ isim ve olgu olarak kabullenmekle kendi aya─č─▒na kur┼čun s─▒karak, siyasetin sadece parti te┼čkilatlar─▒ ile dizayn edilemeyece─čini g├Ârm├╝┼čt├╝r, diye d├╝┼č├╝n├╝yorumÔÇŽ